“Çanakkale’de yılbaşı menüsü nasıl olmalı?”, “Yılbaşında ne pişirilir?” sorularına yanıt arayanlar için bu kez rotayı yerel lezzetlere çevirdik. Çanakkaleliler için birbirinden özel tarifleri Muhabirimiz Süha Parmaksız sizler için derledi.
Çanakkale’nin denizinden tarlasına, fırınından mutfağına uzanan bu özel derleme; hem yılbaşı ruhunu yaşatıyor, hem de kentin özgün tatlarını sofralara taşıyor. Özellikle Aralık ayında Çanakkale sularında bolca çıkan ve “denizlerin prensi” olarak anılan lüfer, bu yılbaşı menüsünün başrolünde yer alıyor.
Yılbaşı Sofrasının Yıldızı: Fırında Lüfer
Aralık ayı, Çanakkale’de lüfer ayı olarak biliniyor. Alkollü ya da alkolsüz tüm yılbaşı menülerine uyum sağlayan fırında lüfer, hem hafif hem de sofraya yakışan bir ana yemek alternatifi sunuyor.
Fırında Lüfer Tarifi
Malzemeler:
2 adet lüfer balığı
3 adet patates
1 adet soğan
3-4 adet defne yaprağı
Sos için:
2 yemek kaşığı zeytinyağı
Yarım limonun suyu
1 tatlı kaşığı kuru kekik
3 diş sarımsak
Yapılışı:
Patates ve soğanların kabukları soyularak halka şeklinde doğranır. Sos malzemeleri bir kapta karıştırılır. Patates ve soğanlar sosa bulanarak fırın kabına alınır. Önceden ısıtılmış 180 derece fırında patatesler yumuşayana kadar pişirilir. Ardından lüferler eklenerek kontrollü şekilde pişirilir. Yaklaşık 40 dakikada fırında lüfer servise hazır hale gelir.
Balık sofralarının olmazsa olmazı olan salata, yılbaşı akşamında da tazeliğiyle öne çıkıyor.
Gelibolu Lolorosso Salatası Tarifi
Malzemeler:
1 bağ lolorosso
Yarım demet roka
Servis için Nar taneleri
100 gram Ceviz içi
1 adet havuç
1 adet domates
5-6 dal maydanoz
Yarım limonun suyu
1 yemek kaşığı nar ekşisi
1 çay kaşığı tuz
Zeytinyağı
Yapılışı:
Lolorosso marulu yıkanıp doğranır. Roka, maydanoz, havuç ve domates eklenir. Üzerine nar taneleri ve ceviz içi eklenir. Zeytinyağı, limon suyu, nar ekşisi ve tuzla harmanlanarak servis edilir.
Bayramiç’ten Sofraya: Tane Tane Perde Pilavı
Çanakkale’nin Bayramiç ilçesinin bereketli çeltik tarlalarında yetişen baldo pirinç, yılbaşı sofralarında kendine özel bir yer buluyor. Gösterişli sunumuyla bilinen perde pilavı, özel günlerin vazgeçilmez lezzetleri arasında yer alıyor.
Perde Pilavı
Bayramiç baldo pirinci
Dolmalık fıstık
Kuş üzümü
Yenibahar
Badem
Yoğurtlu hamur
Hamurla kaplanan iç pilav, fırında pişirilerek servis ediliyor. Perde pilavı, yılbaşı sofralarına hem bereket hem de geleneksel bir şıklık katıyor
Çanakkale Sofralarının Vazgeçilmezleri
Tumbi
İnce bulgur, patlıcan ve maydanozla hazırlanan Tumbi, Çanakkale’nin en sevilen tuzlu atıştırmalıklarından biri. Fırında pişirilerek hazırlanan bu lezzet, uzun süre tok tutmasıyla da biliniyor.
Malzemeler
Yarım su bardağı zeytinyağı
1 su bardağı göce (ince dövülmüş buğday)
1 adet orta boy soğan
2 adet patlıcan
2 adet domates
Yarım demet maydanoz
1 tatlı kaşığı tuz
1 tatlı kaşığı pul biber
1 tatlı kaşığı karabiber
2 su bardağı su
Patlıcanları soyup doğrayın ve tuzlu suda bekletin. Bu işlemi yaparken patlıcanları eşit büyüklükte parçalara kesmeye özen gösterin.
Soğan ve Biberlerin Kavrulması:
Bir tavaya yağ ekleyin ve yemeklik doğradığınız soğanları pembeleşinceye kadar kavurun. Ardından küp küp doğranmış biberleri ekleyin ve biraz daha kavurmaya devam edin.
Domates ve Patlıcanların Eklenmesi:
Pembeleşmiş soğan ve biber karışımına doğranmış domatesleri ekleyin. Sonra doğranmış patlıcanları da tavaya koyun ve karışımın lezzetlenmesi için biraz kavurun.
Baharatlar ve Suyun Eklenmesi:
Damak zevkinize göre tuz, pul biber ve karabiber ekleyin. Kavrulan malzemelere 2 bardak su ilave ederek tavanın ağzını kapatın ve malzemelerin iyice pişmesini sağlayın.
Maydanoz ve Tumbilerin Hazırlanması:
Göcelerin şişmesiyle birlikte ince doğranmış maydanozu ekleyin. Bu sırada bir tepsiyi yağlayın ve hazırladığınız malzemeleri avuç içi büyüklüğünde tumbiler halinde tepsiye yerleştirin.
Fırında Pişirme:
Tumbilerin üzerine zeytinyağı ve salça karışımını sürün. Ardından 100 derece fırında tumbilerin pişmesini bekleyin.
Tuzlu Sardalya
Gelibolu’ya özgü tuzlu sardalya, kökeni Rum mutfağına dayanan yaklaşık 200 yıllık bir lezzet. Günümüzde hâlâ Çanakkale sofralarının baş tacı olmaya devam ediyor. Çanakkale mutfağının en özgün ve en çok sevilen lezzetlerinden biri olan tuzlu sardalye, deniz ürünleri tutkunlarının sofralarını süslemeye devam ediyor. Yüzyıllardır süregelen geleneksel yöntemlerle hazırlanan bu eşsiz lezzetin tarifi ise aşğıda;
Denizden taze taze çıkarılan sardalyeler, temizlenmeden önce iri tuzla harmanlanıyor. İlk adımda yaklaşık yarım kilo tuzla yoğrulan balıklar, kanını salması için 3 saat boyunca bekletiliyor. Ardından, hazırlanan bir tenekenin dibine bir parmak kalınlığında iri tuz seriliyor. Balıklar, aynı yöne bakacak şekilde sıkı sıkı diziliyor. Her katmanda balık ve tuz işlemi tekrar edilerek en üste yeniden tuz ekleniyor.
Ağırlık altında bekleyen bir efsane
Balıkların üst kısmına, sıkışmayı ve fermente olmayı sağlamak adına en az 1 kilogramlık bir taş yerleştiriliyor. Bu işlemin ardından teneke, güneş almayan serin bir ortamda saklanıyor ve yaklaşık üç ay sonra tuzlu sardalye tüketilmeye hazır hale geliyor.
Patlıcan Turşusu
Çanakkale mutfağında turşu kültürü oldukça yaygın. Özellikle Çanakkale usulü patlıcan turşusu, kesilmeden hazırlanan patlıcanlar, lahana ve kerevizle birlikte ana yemeklerin en sevilen eşlikçilerinden biri olarak sofralarda yer alıyor.
Eşlikçi olarak Ezine Peyniri
Yılbaşı Akşamına Tatlı Bir Final
Mafiş Tatlısı
Cevizle doldurulan, kızartıldıktan sonra şerbetle buluşturulan Mafiş tatlısı, Çanakkale’nin en sevilen şerbetli tatlıları arasında yer alıyor. Özellikle zengin akşam yemeklerinin ardından tercih ediliyor.
Mafiş Tatlısı, şerbetli tatlılar arasında yer alır ve çıtır çıtır yapısıyla bilinir. Şerbetiyle tatlandırılan bu enfes tatlı, özellikle soğuk şerbetin sıcak hamurla buluşmasıyla damağınızda unutulmaz bir iz bırakacak.
Malzemeler:
1 adet yumurta
1 çay bardağı yoğurt
1 çay bardağı sıvı yağ
2,5 - 3 su bardağı un
1 paket kabartma tozu
Şerbeti için: 1,5 su bardağı toz şeker, 2 su bardağı su, 3 damla limon suyu
Kızartmak için: 1 su bardağı sıvı yağ
Hazırlanışı:
Şerbet için, şekeri ve suyu bir tencereye alın ve şeker eriyene kadar karıştırın.
Kaynamaya başladığında altını kısın, limon suyunu ekleyin ve 15 dakika daha kaynatın.
Şerbet hazır olduktan sonra soğumaya bırakın.
Yumurta, yoğurt ve yağı bir kaba alın ve karıştırın.
Un ve kabartma tozunu ekleyerek yumuşak bir hamur elde edin.
Hamuru merdane yardımıyla açın ve yarım cm kalınlığında dikdörtgen şeritler kesin.
Ortasından sıkarak kurdele şeklini verin ve kızgın yağda kızartın.
Kızaran mafişleri şerbete batırın ve sıcak sıcak servis edin.
Püf Noktaları:
Şerbet soğuk, mafişler sıcak olmalıdır.
Unu kontrollü bir şekilde ekleyerek hamurun kıvamını ayarlayın.
Kızartma işlemi için yağın iyice kızgın olmasına dikkat edin.
Evde pratik bir şekilde hazırlayabileceğiniz Mafiş Tatlısı, hem göze hem damağa hitap eden bir tatlıdır. Bu tarifi deneyerek sevdiklerinize lezzetli bir sürpriz yapabilirsiniz
Peynir Helvası
Çanakkale’de önemli bir yere sahip, az malzemeyle yapılan bu tatlı, yılbaşı sofralarına geleneksel bir dokunuş katıyor. Arzuya göre Peynir Helvası, balık menüsü sonrası güzel bir seçenek olabilir
Çanakkale’de Yılbaşı Sofraları Yerel Lezzetlerle Şenleniyor
Evde yılbaşı akşamı geçirecek olan Çanakkaleliler için hazırlanan bu özel menü; denizden gelen lüferi, Bayramiç’in pirincini, Gelibolu’nun sardalyasını ve kentin geleneksel tatlılarını aynı sofrada buluşturuyor.
Bu menü, Çanakkale’de yılbaşı, Çanakkale yılbaşı yemekleri ve yerel yılbaşı menüsü arayanlar için hem ilham hem de rehber niteliği taşıyor.
