Çanakkale Belediyesi tarafından düzenlenen 58. Uluslararası Troia Festivali kapsamında açılan ‘Anadolu’da Bir Ömür, Fotoğraflarda Prof. Dr. Manfred O. Korfmann ( 1942 – 2005 )’ sergisi 30 Ağustos tarihine kadar devam edecek. Troya Antik Kenti için büyük öneme sahip Alman Arkeolog Prof. Dr. Manfred O. Korfmann anısına düzenlenen sergi ise oldukça dikkat çekici.
Troya Antik Kentine adanmış bir ömür olarak nitelendirdiğimiz Arkeolog Prof. Dr. Manfred O. Korfmann; halk arasında ‘Osman Hoca’ olarak bilinirdi. Sergi yeri olarak seçilen yer ise bir o kadar önemli olan TroiaTübingen Vakfı, Korfmann Kütüphanesi. 1988 yılında ilk kazı ekibinin ilk kürekle toprağın derinliklerine inildiğini gösteren fotoğraf; sergi salona girdiğiniz de hemen solda yer alıyor. Troya Kazılarının resmi ilk kazı ekibi olarak heyecanla başlanan arkeolojik kazılar günümüzde de aynı merakla sürüyor. Hemen yan taraftaki fotoğrafta ise şuanda Troya Antik Kenti Kazıları Başkanı Prof. Dr. Rüstem Aslan ile Korfmann’ın sohbet ettiği bir kare yansımış. Manfred Osman Korfmann’ın 1975-78 yıllarında başkanlığında ikinci dönem kazıları yaptığı Demircihöyük’ten bir kare ile İç Anadolu’da Korfmann’ın çalışmaları karşımıza çıkmakta. Farklı yer ve zaman dilimlerinden günümüze değin ilerleyen fotoğraf karelerinde kazılardan; Arkeoloji buluşmalarına; gezilerden kazı ekiplerine bir çok anı yer almakta. Ve son olarak da 2018 Troya Kazı Ekibinin Osman Hoca anısına çekildiği son bir kare ve Korfmann’ı mezar taşı ile sergi sona ermekte.
Troya Ören yeri için büyük öneme sahip Korfmann sergisini 30 Ağustos tarihine kadar gezerek, Troya Antik Kenti’ni ortaya çıka süreci ve ekibi biraz daha anlayabilirsiniz.
Osman Korfmann kimdir?
Gençlik yıllarında Anadolu'da başlayan arkeoloji serüvenini Troya'ya taşıyan Osman Korfmann; hayata gözlerini yumduktan sonra bile konuşulmaya devam ediyor. Arkeoloji dünyasına; Troya Antik Kentine katkısı dillere destan olan Korfmann, Almanya’dan Anadolu topraklarına uzanan bir öykü.
ÖMRÜNÜ TROYA’YA ADAMIŞ
Homeros'un İlyada ve Odysseia destanlarında anlattığı kahramanların da ışık göstermesi ve antik tarihçi ve coğrafyacıların çalışmaları; bizlerin Antik Yunan dünyasından ve mitolojisinden haberdar olmamızı sağlıyor. Osman Korfmann’da Troya Antik Kenti için İlyada Destanında da sözü edilen kahramanlar gibi karşımıza çıkıyor. Homeros’un kahramanlarından biri olmayı başarmış Troyalı Korfmann, ömrünü arkeoloji ve Troya’ya adamış.
ARKEOLOJİYLE GEÇEN BİR ÖMÜR
26 Nisan 1942 tarihinde, Almanya'nın Köln şehrinde doğan Korfmann, Afrika ve Yakındoğuda sürdürdüğü arkeoloji çalışmalarına 1970'li yıllardan itibaren Türkiye'de devam etti. Frankfurt Üniversitesi’de Prehistorya ve Roma arkeolojisi üzerine çalışmış, 1970 yılında doktorasını almış ve 1972 – 1978 arasında İstanbul – Almanya Arkeoloji Enstitüsü adına Demircihöyük kazısına başkanlık etmiştir. İlk önce Alman Arkeoloji Enstitüsü adına Demircihöyük ören yerinde yani Eskişehir’de Erken Tunç Çağı yerleşmesini kazarak ve yayınlayan arkeolog Korfmann, 1978 – 1982 yılları arasında ise Berlin Arkeoloji Enstitüsü’nde akademik asistan olarak görev yapmıştır. Sonrasında ise Çanakkale'deki Beşiktepe kazılarını başlatan Korfmann, 1986'da Truva kazılarını yönetmeye başladı. 1992-1995 yılları arasında yok olma tehlikesiyle karşı karşıya olan Kumtepe adlı Kalkolitik-Tunç Çağı yerleşiminde kurtarma kazıları yapmasının yanı sıra 2000 yılından itibaren ayrıca Gürcistan'daki Tunç Çağına tarihlenen Udabno yerleşmesinde kazılara başladı.
TROYA İÇİN MÜCADELE ETTİ
Korfmann, Truva'nın antik Anadolu uygarlığı olduğunu savunarak, dünyanın Truva'ya bakışının değişmesi için mücadele ederken, Antik kentin UNESCO'nun Dünya Mirası Listesine alınması için çaba göstermişti.Truva antik kentinde çalıştığı sürede Truva'nın millî park alanı ilan edilmesi ve çıkarılan eserlerin sergilenmesi için müze kurulması yönünde gayret gösteren Korfmann, dünyanın farklı şehirlerinde yer alan Troya hazinelerinin de Türkiye’ye iade edilmesi gerektiğini savundu. Troya Kenti çevresini güvence altına almak adına meslektaşlarıyla birlikte gösterdiği çaba ile Tarihi Troya Milli Parkı’nın kurulması ve 1998 yılında UNESCO’nun Dünya Kültür Mirası Listesine Troya’nın eklenmesi mümkün oldu.Troya Antik Kentinde yürüttüğü kazı çalışmalarında, beraber çalıştığı kazı işçilerinin taktığı lakap ise oldukça samimi olan ‘Osman Hoca’ oldu. Osman Hoca, 2003 yılında ise Türkiye vatandaşı oldu.
17 YIL TROYA KAZI BAŞKANLIĞI YAPTI
Troya kazılarına 17 yıl başkanlık yapan Korfmann, Anadolu aşığı, yenilikçi ve lider kişiliği ile tarihi bulguları yeni teknoloji ve yöntemler ışığında analiz etmiş ve arkeoloji dünyasına benimsetmişti. Troya Ören Yeri’nde 1981 yılında başladığı yüzey araştırmalarından sonra 1988 yılında Troya kazı çalışmalarına başlamış, 1988- 2005 yılları arasındaki başkanlığı süresince de Troya ve Troas bölge arkeolojisine çok değerli hizmetlerde bulunmuştu
ÖDÜLLER ALDI
Çanakkale-Tübingen-Truva Vakfı'nın kurulmasında büyük payı olan Korfmann, Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi'ne Anadolu ve Yakındoğu araştırmaları için çok önemli olan Tübingen Yakındoğu Atlası'nın 283 parçadan oluşan haritalarını getirdi. Türkiye Tarihsel, Kültürel Miras ve Sanat Ödülleri kapsamında Özel Başarı ödülü ve Doğu ve eski çağ Yunan medeniyetlerinin birlikte yaşamlarını belgeleyen kazıları nedeniyle Helga ve EdzartReuter Vakfı Birlikte Yaşamı Teşvik ödülünü aldı.
TUNÇ DÖNEMİ İLK YAZILI BELGESİ
Korfmann dönemi kazıları sırasında bulunan tunç bir mühür üzerindeki Luwi dilinde hiyeroglif yazı Truva'da Tunç Çağı tabakalarında bulunan ilk yazılı belge olarak karşımıza çıkar.Korfmann ayrıca Geç Tunç Çağı'nda Troas Bölgesi ile Hitit Devleti arasındaki politik ilişkileri araştırmış ve bu araştırmaları filologlar ve diğer arkeologlarla bir araya gelerek bu konu üzerine hayatının son dönemine kadar sürdürmüştür.
11 Ağustos 2005 yılında yaşama gözlerini yuman Alman arkeolog Korfmann’ın mezarı ise Tübingen şehrinde; mezarı ise Troya’ya dönüktür.
Damla YELTEKİN