Anayasa Mahkemesi, 2023 yılında Resmî Gazete'de yayımladığı bir kararında, mezuniyet tarihinden itibaren 60 gün geçtikten sonra diploma iptalinin ancak hile veya açık hata gibi durumlar söz konusu olduğunda geçerli olabileceğine hükmetti. Bu karar, son günlerde Ekrem İmamoğlu'nun diploması etrafında dönen tartışmaların hukuki bir dayanağının bulunmadığını ortaya koyuyor.
Avukat Kemal Vuraldoğan, Kısa Dalga'daki yazısında, Anayasa Mahkemesi'nin önceki kararlarına atıfta bulunarak, İmamoğlu’nun diplomasının iptalinin mümkün olmadığını vurguladı. AYM'nin Resmi Gazete'de yayımlanan Abidin Pişgin'e ait kararına göre, mezuniyet tarihinden itibaren 60 gün içinde hile, açık hata gibi sebepler yoksa diplomanın iptali söz konusu olabiliyor. 60 günden sonra ise, Anayasa Mahkemesi, diplomanın iptalini eğitim hakkının ihlali olarak değerlendiriyor.
Kemal Vuraldoğan, bugün yayınlanan yazısında emsal AYM kararına dair şunları kaleme aldı:
“Anayasa Mahkemesine giden olayda Hacettepe Üniversitesi Sağlık İdaresi Yüksekokulundan mezun olan bir vatandaşımız 2011 yılında yüksek lisansını, 2015 yılında doktorasını bitirmiş. Yardımcı doçent olarak çalışmaya başlamış. Yıl olmuş 2016, Gürcistan Uluslararası Karadeniz Üniversitesinden yapılan yatay geçişlerin mevzuata uygun yapılıp yapılmadığı hususunda inceleme başlatılmış, yardımcı doçentin doktora yeterlilik sınavına girebilmesi için yönetmelikte aranan seminer dersini almış olma şartını taşımadığı tespit edilip doktora mezuniyetinin iptaline karar verilmiş. Anayasa Mahkemesi en az 50-60 yıllık Danıştay içtihadını hatırlatmış bu kararında, “…İdarenin ilgilisinin hilesi yahut açık hata sonucunda tesis ettiği hatalı işlemler dışında kalan işlemleri geri almasına yönelik yargısal içtihat dikkate alındığında bu işlemlere yönelik iptal süresinin iptal davası açma süresiyle sınırlandırıldığı anlaşılmıştır…”. Kararın Türkçesi şu: hile, açık hata vs yoksa diploma mezuniyet tarihinden sonraki 60 gün içinde alınır. 60 gün içinde aldın aldın yoksa bir daha alamazsın.İmamoğlu mezun olalı neredeyse 7.000 gün olmuş... Bu saatten sonra İmamoğlu’nun diplomasını geri almak demek, bir diğer unutulmaz bakanımızdan ilham alarak yazayım, “Neo klasik hukuk düşüncesinden, epistemolojik bir kopuşu temsil eden heteredoks yaklaşımdır, günümüzde giderek ön plana çıkan; davranışsal hukuk ve nöro hukuka karşı tabutta röveşatadır...”
ANAYASA MAHKEMESİ’NDEN DİPLOMA İPTALİ KARARI
Anayasa Mahkemesi (AYM), Vuraldoğan’ın işaret ettiği kararda, Abidin Pişgin isimli akademisyenin doktora diplomasının iptal edilmesiyle alakalı bireysel başvurusunda eğitim hakkının ihlal edildiğine hükmetti. 18 Ekim 2023 tarihli karar, Resmi Gazete’de yayımlanarak kamuoyu ile paylaşıldı.
Abidin Pişgin, Süleyman Demirel Üniversitesi’nde tamamladığı doktora eğitiminin ardından 2015 senesinde mezun olmuş ve Ardahan Üniversitesi’nde yardımcı doçent olarak görev yapmaya başlamıştı. Fakat 2016’da, Gürcistan’dan SDÜ’ye yatay geçiş sürecinde mevzuata uygunluk incelemesi yapıldı. İnceleme neticesinde, Pişgin’in doktora yeterlik sınavına girebilmek adına zorunlu olan seminer dersini almadığı belirlendi. SDÜ Sosyal Bilimler Enstitüsü Yönetim Kurulu, 11 Mayıs 2016’da aldığı karar ile Pişgin’ın doktora mezuniyetini iptal etti.
Pişgin, iptal kararının kazanılmış hak ilkesine aykırı olduğunu, seminer dersi zorunluluğunun açıkça belirtilmediğini ve idarenin hatası sebebi ile mağdur edildiğini belirterek Anayasa Mahkemesi’ne başvurdu. Öte yandan diploma iptaliyle işini kaybettiğini aktardı. Adalet Bakanlığı ise idarenin eğitimde takdir yetkisine sahip olduğunu ve işlemin meşru olduğunu savundu.
AYM, oybirliği ile vermiş olduğu kararda, idarenin yeterlik sınavına kabulde hata yaptığını ve bu kusurun sorumluluğunu başvurucuya yüklediğini belirtti. Diplomanın mezuniyetten bir sene, sınavdan ise üç sene sonra iptal edilmesi, “iyi yönetişim” ve “tutarlılık” ilkelerine aykırı bulundu. Mahkeme, kamu yararıyla bireysel hak arasında dengenin bozulduğunu ve Pişgin’e orantısız bir külfet yüklendiğini söyleyerek, Anayasa’nın 42. maddesindeki eğitim hakkının ihlal edildiğine karar verdi.
Kararda, ihlalin giderilmesi adına Isparta İdare Mahkemesi’nde tekrardan yargılama yapılması ve Pişgin’e 19.094,70 lira yargılama gideri ödenmesi hükmedildi. Ödeme, kararın tebliğinden sonra dört ay içinde yapılacak; gecikmede faiz uygulanacak.
Anayasa Hukuku profesörü Tolga Şirin de bugünkü T24 yazısında şunları söyledi:
"Ekrem İmamoğlu’nun diplomasına yönelik girişimler, hukuki dayanaktan yoksun bir geriye yürütme çabasına dayanıyor. 1990 yılında geçerli olan mevzuat açık olup, bugünkü düzenlemeleri geçmişe uygulamak mümkün olmuyor. Üstelik, diplomanın geçersiz sayılması/geri alınması gibi ağır sonuçlar doğuracak işlemler, ancak sahtecilik veya ağır usulsüzlükler gibi olağanüstü hallerde gündeme gelebiliyor."
Kaynak: Nokta Gazetesi
