Memur-Sen Engelliler Komisyonu Çanakkale İl Temsilcisi Uğur Karabıyık, 15 Ekim Beyaz Baston Günü kapsamında yaptığı basın açıklamasında, görme engelli bireylerin günlük yaşamda karşılaştığı engellerin kaldırılması gerektiğini belirtti. Beyaz bastonun bağımsız hareket açısından önemli bir araç olduğunu ifade eden Karabıyık, güvenli bir yaşam için bireysel becerilerin yanı sıra erişilebilir çevre ve kurumsal sorumlulukların da yerine getirilmesi gerektiğini kaydetti.
“Beyaz baston, bağımsız yaşamın önemli araçlarından biri”
Beyaz bastonun görme engelli bireylerin çevrelerini tanımalarına, engelleri fark etmelerine ve bağımsız hareket etmelerine yardımcı olduğunu belirten Karabıyık, baston kullanma eğitiminin önemine dikkat çekti. Bastona ihtiyaç duyan her bireyin uygun ekipmana ve doğru kullanım eğitimine erişebilmesi gerektiğini ifade eden Karabıyık, kurumları bu alandaki eğitim ve destek imkânlarını geliştirmeye çağırdı.
Baston kullanım becerisinin çevrenin sorumluluğunu ortadan kaldırmadığını belirten Karabıyık, kaldırımlara park edilen araçların, yürüyüş güzergâhlarına bırakılan eşyaların, açık çukurların ve kapatılan hissedilebilir yüzeylerin güvenli hareketi engellediğini dile getirdi. Bastonun erişemediği yükseklikteki çıkıntıların ve ağaç dallarının da yaralanma riski oluşturduğunu belirterek yaya yollarının herkes tarafından güvenle kullanılabilecek şekilde düzenlenmesi gerektiğini kaydetti.
Kamu hizmetlerinde erişilebilirlik vurgusu
Toplu taşıma ve kamu hizmetlerinin erişilebilirliğinin bütüncül biçimde ele alınması gerektiğini belirten Karabıyık, yalnızca bir binanın girişine ulaşmanın yeterli olmadığını ifade etti. Sıra sistemlerinden başvuru belgelerine, yönlendirmelerden işlem masalarına kadar tüm hizmet süreçlerinin erişilebilir olması gerektiğini vurguladı.
Dijital erişilebilirliğin de bağımsız yaşamın temel unsurlarından biri olduğuna işaret eden Karabıyık, ekran okuyucularla kullanılabilen internet siteleri, erişilebilir belgeler ve anlaşılır sesli duyuruların önemini dile getirdi. Görme engelli bireylerin hizmetlerden bağımsız yararlanabilmesi için düzenlemelerin planlama aşamasından itibaren yapılması ve uygulamaların düzenli olarak değerlendirilmesi gerektiğini belirtti.
Karabıyık, belediyeler, kamu kurumları, eğitim kuruluşları ve işletmelerin erişilebilirlik çalışmalarını engelli bireylerin doğrudan katılımıyla yürütmesi gerektiğini ifade etti.
“Yardım etmeden önce kişiye sorun”
Görme engelli bireylerle iletişimde saygı ve doğru yaklaşımın önemine dikkat çeken Karabıyık, yardım etmek isteyen kişilerin öncelikle izin istemesi gerektiğini belirtti. Kişinin kolundan çekilmesi veya beyaz bastonuna müdahale edilmesi yerine, nasıl bir desteğe ihtiyaç duyduğunun sorulmasını önerdi.
Yön tariflerinde açık ve anlaşılır ifadeler kullanılmasının, kamu hizmetlerinde ise doğrudan hizmet alan kişiyle iletişim kurulmasının önemini vurgulayan Karabıyık, engelli bireylerin karar verme hakkına ve bağımsızlığına saygı gösterilmesi gerektiğini kaydetti.
Etkin denetim ve yaptırım çağrısı
Erişilebilirliğin yalnızca belirli günlerde hatırlanan bir konu olmaması gerektiğini belirten Karabıyık, 15 Ekim Beyaz Baston Günü’nün eksikliklerin tespit edildiği ve somut çözüm adımlarının belirlendiği bir fırsat olarak değerlendirilmesi gerektiğini ifade etti.
Erişilebilirlik denetimlerinin sıklaştırılmasını isteyen Karabıyık, yaya yollarındaki engellerin belirlenmesi, toplu taşımanın bilgilendirme sistemlerinin kontrol edilmesi ve kamu kurumlarının fiziki ve dijital hizmetlerinin incelenmesi çağrısında bulundu. Tespit edilen eksikliklerin giderilmesi için sorumluların ve çalışma takvimlerinin belirlenmesi, sonuçların engelli bireylerin katılımıyla değerlendirilmesi gerektiğini kaydetti.
Mevzuatta öngörülen yaptırımların hukuki süreçler gözetilerek zamanında uygulanmasının önemine değinen Karabıyık, kurumların ihmallerinin bedelini engelli bireylerin ödememesi gerektiğini belirtti.
“Engelli üyelerimizin haklarının takipçisi olacağız”
Memur-Sen Engelliler Komisyonu olarak engelli üyelerin haklarını savunmayı ve taleplerini ilgili mercilere taşımayı sürdüreceklerini belirten Karabıyık, eğitimden çalışma hayatına, erişilebilirlikten fırsat eşitliğine kadar pek çok alanda karşılaşılan sorunların takipçisi olacaklarını ifade etti.
Engelli bireylerin sendikal karar süreçlerine katılımının önemine işaret eden Karabıyık, bireysel taleplerin örgütlü dayanışmayla ortak bir mücadeleye dönüştürülebileceğini kaydetti. Engelli üyelerin deneyimlerinin karar süreçlerine yansıtılması ve her üyenin söz sahibi olabildiği bir teşkilat anlayışının geliştirilmesi gerektiğini belirtti.
Açıklamasının sonunda kurumları eksikliklerini gidermeye, yöneticileri verdikleri sözleri yerine getirmeye ve vatandaşları erişilebilir bir toplumun gereklerini gözetmeye davet eden Karabıyık, görme engelli bireylerin güvenli güzergâhlara, erişilebilir bilgiye ve kendilerini doğrudan muhatap alan bir topluma ihtiyaç duyduğunu ifade etti.
Karabıyık, herkesin toplumsal yaşama eşit ve onurlu biçimde katılabildiği, güvenli ve erişilebilir bir Türkiye için mücadelelerini sürdüreceklerini belirtti.
