Çanakkale’nin Bayramiç ilçesinde üretimi gerçekleştirilen, coğrafi işaretli elmasında bu yıl da hasat başladı.
Çanakkale’de elma hasadı Bayramiç’te sürerken, bu yıl meyveden zeytine, incirden diğer tarım ürünlerine kadar birçok üründe yüksek verim dikkat çekiyor. Ancak üretici, artan gübre, ilaç, mazot ve işçilik maliyetleri nedeniyle elde ettiği ürünün karşılığını almakta zorlanıyor. Bahçeden toptancıya verilen elmada kilogram fiyatının 15-20 TL bandında kalması, üreticinin maliyet hesabını yeniden yapmasına neden oluyor.
Bayramiç’te aynı zamanda elma bahçesi sahibi olan Tüketiciyi Koruma Derneği (TÜKODER) Başkanı Ali Rıza Berkit, elma üretiminde artan maliyetlerin üretici üzerindeki baskısını değerlendirdi. Gübre, ilaç, mazot ve diğer üretim giderlerindeki artışın yanı sıra hasat döneminde yevmiyeli işçi bulmakta yaşanan güçlüklerin de üreticinin yükünü artırdığını belirten Berkit, bahçede yetiştirdiği elmaları hasat ettikten sonra toptancıya maliyetinin altında fiyatlarla vermek zorunda kalmasının üretici açısından ciddi bir mağduriyet oluşturduğunu ifade etti.
Kendine has dokusu, aroması ve tadıyla en çok aranan meyvelerden biri olan Bayramiç Elması’nda hasat başladı. Bin pınarlı İda Dağı’nın eteklerinde, Bayramiç’in serin havasında yetişen ve Çanakkale’nin coğrafi işaretli ürünleri arasında yer alan Bayramiç elması, üreticilerin alın teriyle olgunlaşarak kasalara girmeye başladı. Bahçelerde hasat sürerken, ürünler pazarlarda ve marketlerde de yerini almaya başladı.
Elmada üreticinin bahçeden toptancıya satışında kilogram başına yaklaşık 15-20 TL seviyelerinde fiyatlarla karşılaşması, üretim maliyetleriyle satış geliri arasındaki makası açıyor. Özellikle hasadın yoğunlaştığı dönemde ürünün aynı anda piyasaya çıkması, üreticinin pazarlık gücünü de sınırlıyor.
Çanakkale’de tarımsal üretimde bereketli bir sezon yaşanmasına rağmen, yüksek girdi maliyetleri üreticinin kazancını baskılamaya devam ediyor. Bayramiç’te elma hasadı sürerken üretici bir yandan bahçesindeki ürünün veriminden memnuniyet duyuyor, diğer yandan gübre, ilaç, mazot, işçilik ve hastalık-zararlı mücadelesi gibi kalemlerin oluşturduğu maliyetleri karşılamaya çalışıyor.
Bayramiç başta olmak üzere Çanakkale’nin meyve üretim merkezlerinde hasat sezonu devam ederken, üreticinin karşılaştığı en önemli sorunlardan biri ürünün bahçeden çıkış fiyatı oldu. Üretici, ürününü doğrudan tüketiciye ulaştırdığı pazarda fiyat üzerinde daha fazla söz sahibi olabilirken, bahçesindeki hasadı toplu şekilde toptancıya vermek istediğinde kilogram fiyatı daha düşük seviyelerde kalıyor.
Kaleninsesi Gazetesi olarak Bayramiçli üreticilerle yaptığımız görüşmelerde, bu yıl hasat döneminin verimli geçmesine rağmen artan üretim maliyetlerinin üreticinin kazancını baskıladığı ortaya çıktı. Üreticiler, özellikle ilaçlama, mazot ve işçilik giderlerindeki artış nedeniyle elde ettikleri ürünü maliyetinin altında fiyatlarla satmak zorunda kalabileceklerini ifade ederek, bereketli bir sezonun gelir açısından aynı ölçüde olumlu geçmeyebileceğine dikkat çekti.
Bereket maliyeti karşılamaya yetmiyor
Bu yıl Çanakkale genelinde tarımsal üretim açısından verimli bir sezon yaşanması, ilk bakışta üretici açısından olumlu bir tablo ortaya koyuyor. Ancak yüksek verim her zaman yüksek gelir anlamına gelmiyor. Üretici açısından asıl hesap, hasat sonunda elde edilen toplam gelir ile sezon boyunca yapılan harcamalar üzerinden şekilleniyor.
Elma üreticisinde meyve sineği ve diğer zararlılarla mücadele için yapılan ilaçlamalar, gübre kullanımı, mazot, işçilik ve hasat giderleri önemli maliyet kalemleri arasında yer alıyor. Verimin yüksek olması, bu giderlerin de aynı oranda azalması anlamına gelmiyor.
Bu nedenle üreticinin önündeki temel soru, “Bu yıl ne kadar ürün aldım?”dan çok “Bu üründen ne kadar kazandım?” sorusuna dönüşüyor.
Tarladan veya bahçeden çıkan ürünün tüketiciye ulaşana kadar geçirdiği süreçte fiyat farklılaşırken, üreticinin eline geçen bedel ile tüketicinin ödediği bedel arasındaki fark da tartışma konusu oluyor. Özellikle hasadı, sınıflandırması ve nakliyesi yapılan ürünlerde üretici açısından maliyetler daha da yükseliyor.