Deprem olup olmadığını merak edenler için yalnızca sarsıntının büyüklüğü değil, nerede ve ne zaman meydana geldiği de önem taşıyor. 17 Kasım Salı günü yayımlanan listelerde gece yarısından sabah saatlerine uzanan farklı kayıtlar bulunuyor. AFAD ve Kandilli Rasathanesi'nin ölçümleri, aynı bölgedeki bazı sarsıntıları farklı konum adlarıyla gösterebiliyor. Bu nedenle iki kurumun listeleri karşılaştırılırken saat, merkez üssü ve büyüklük bilgilerini birlikte değerlendirmek gerekiyor.

Bir bölgede art arda deprem kaydı nasıl değerlendirilmeli?

17 Kasım sabahı Balıkesir'in Sındırgı ilçesinde AFAD tarafından iki ayrı deprem kaydedildi. Saat 07.21'de meydana gelen sarsıntı 0,9, saat 07.33'te meydana gelen sarsıntı ise 1,1 büyüklüğünde ölçüldü. Bigadiç ilçesinde de saat 03.39'da iki ayrı kayıt oluşturuldu. Bu depremlerin büyüklükleri 1,2 ve 0,8 olarak açıklandı. Kandilli listesinde İlyaslar-Bigadiç bölgesinde saat 06.39'da 0,9 büyüklüğünde başka bir kayıt da yer aldı.

Muğla'da ise farklı ilçeler ve yerleşim çevrelerinde birden fazla sarsıntı kaydedildi. AFAD'ın listesinde Yatağan, Menteşe ve Ula ilçeleri bulunurken Kandilli verilerinde Marmaris, Fethiye ve Yatağan çevresinden kayıtlar yer aldı. Yatağan'daki Kapubağ bölgesinde Kandilli tarafından saat 05.18'de 2,0 büyüklüğünde deprem bildirildi. Marmaris'in Çetibeli bölgesinde saat 08.11'de kaydedilen sarsıntı 2,1 büyüklüğündeydi.

Bir bölgede birbirine yakın saatlerde birden fazla kayıt bulunması, her sarsıntının ayrı bir ölçüm olarak listelendiğini gösterir. Yalnızca saatlerin yakınlığına bakılarak bir depremin artçısı olduğu sonucuna varılamaz. Artçı deprem değerlendirmesi için önceki bir ana depremle konum ve zaman ilişkisi gibi sismolojik verilerin birlikte incelenmesi gerekir.

Depremin büyüklüğü ile derinliği ne anlama geliyor?

AFAD ve Kandilli listelerinde her deprem için büyüklük ve derinlik bilgisi ayrı ayrı veriliyor. Büyüklük, deprem sırasında açığa çıkan enerjinin ölçüsünü ifade ederken derinlik, sarsıntının yerin kaç kilometre altında meydana geldiğini gösteriyor. Bu iki değer birbirinin yerine kullanılmıyor. Örneğin AFAD'ın Kozan kaydında 2,2 büyüklüğündeki depremin derinliği 10,65 kilometre olarak bildirildi.

Kandilli'nin Marmaris-Çetibeli kaydında ise 2,1 büyüklüğündeki sarsıntının derinliği 5,4 kilometre olarak açıklandı. Aynı büyüklüğe yakın depremlerin farklı derinliklerde meydana gelebilmesi mümkün. Bu nedenle deprem kayıtları incelenirken yalnızca büyüklük değerine odaklanmak yerine derinlik ve merkez üssü bilgileri de dikkate alınmalı.

Ara tatil ne zaman sona eriyor, 23 Kasım'da okullar açılacak mı? MEB kasım tatil takviminde hangi tarihler var?
Ara tatil ne zaman sona eriyor, 23 Kasım'da okullar açılacak mı? MEB kasım tatil takviminde hangi tarihler var?
İçeriği Görüntüle

AFAD ve Kandilli listeleri neden farklı görünebilir?

AFAD ile Kandilli Rasathanesi farklı ölçüm ve değerlendirme süreçleriyle deprem kayıtları yayımlıyor. Aynı bölgedeki sarsıntılar iki listede farklı yer adlarıyla veya küçük büyüklük farklılıklarıyla görülebiliyor. Örneğin Kütahya'nın Altıntaş ilçesi çevresindeki deprem AFAD listesinde Altıntaş, Kandilli listesinde ise Zafertepeçalköy-Altıntaş adıyla yer aldı. Bu nedenle kayıtlar karşılaştırılırken yalnızca yer adının aynı olmasına bakılmamalı; saat ve koordinatlar da kontrol edilmeli.

17 Kasım sabahı AFAD listesinde Türkiye'deki en yüksek büyüklük 2,2 ile Adana'nın Kozan ilçesinde ölçüldü. Kandilli listesinde ise 2,1 büyüklüğündeki Çetibeli-Marmaris depremi öne çıktı. AFAD listesindeki 2,8 büyüklüğündeki Hatra-Ninova kaydının merkez üssü Irak'ta bulunuyor ve Silopi'ye uzaklığı 162,70 kilometre olarak veriliyor.

Son deprem bilgileri hangi ayrıntılarla takip edilmeli?

Bir deprem kaydını doğru değerlendirmek isteyenlerin tarih ve saat bilgisinin yanı sıra merkez üssünü, büyüklüğünü ve derinliğini incelemesi gerekiyor. Özellikle denizlerde veya sınır ötesinde meydana gelen sarsıntıların yakın illerde gerçekleşmiş gibi aktarılmaması önem taşıyor. 17 Kasım sabahı Ege Denizi, Akdeniz ve Karadeniz çevresinde de kayıtlar bulunuyor.

AFAD ve Kandilli listeleri yeni ölçümler geldikçe güncellenebiliyor. Bu nedenle sabah saat 09.00 itibarıyla görülen kayıtlar günün ilerleyen bölümünde değişebilir. Bir sarsıntının artçı olup olmadığı veya hissedilip hissedilmediği konusunda yalnızca büyüklük değerine bakılarak kesin bir sonuca ulaşılamaz. Depremin konumu, derinliği ve bölgesel koşullar birlikte değerlendirilmelidir.

Kaynak: Haber Merkezi