SON DAKİKA
Hava Durumu
En son gelişmelerden anında haberdar olmak için 'İZİN VER' butonuna tıklayınız.

Glutensiz Beslenme Gerekli Mi? (09.02.2022)

Yazının Giriş Tarihi: 09.02.2022 10:21

Gluten; buğday, arpa ve çavdar gibi tahıllarda bulunan bir proteindir. Fırın/pastane ürünlerine elastik yapı sağlanmasında oldukça değerli bir konuma sahiptir. Yaygın tüketimi ve kullanımına rağmen dünyada her 100 kişiden 10’unun gluten içeren besinlerden kaçındığı tahmin edilmektedir. Ancak bu 10 kişiden sadece 1’i çölyak tanısı almıştır.

Bazı hastalıklarda glutensiz beslenmek zorunludur. En sık rastlanan ve bilinen hastalık Çölyak Hastalığıdır. Çölyak tanısı; kan testleri ve endoskopi yapılarak konulur. Ekmek, un, pastane/fırın ürünleri, buğday içeren tüm ürünler, bira, ketçap, sosis, paketlenmiş birçok ürün gluten içerir. Çölyak tanısı almış bireylerin etiket okuma alışkanlığı kazanması bu sebeple oldukça önemlidir. Hashimato, IBS, TİP 1 Diyabet ve Down Sendromu gibi bazı hastalıklarda da çölyak görülme riski artar.

Çölyak olmayan gluten duyarlılığı, çölyak veya buğday alerjisi dışında; glutenli besin tüketildiğinde bağırsak sorunları, baş ağrısı, eklem ağrılarının görüldüğü bir durumdur. Glutensiz diyet uyguladıklarında bu bireylerde şikayetler ortadan kalkar.

Hepimiz glutenden kaçınmalı mıyız sorusuna gelelim şimdi de. Çölyak hastalığı, çölyak olmayan gluten duyarlılığı, otoimmün hastalıklar ve bağırsak geçirgenliğine sahip bireylerin glutensiz diyet uygulamasının yarar sağladığı çalışmalarla da desteklenmiş durumdadır. Ancak hiçbir sağlık sorunu olmayan bireylerin glutenden kaçınmasının fayda sağlayacağı bilimsel kanıt düzeyinde doğrulanmamıştır.

Gluteni tüketmeyen bireylerin kendini iyi hissetmesi genellikle fast-food, unlu mamuller, yüksek oranda işlenmiş ürünlerin tüketilmemesinden kaynaklanır. Bu ürünler yoğun oranda şeker ve sağlıksız yağları barındırır. Ayrıca enerji yoğunlukları oldukça yüksektir. Rafine karbonhidrat tüketiminin yoğun olması, yorgunluk, kötü ruh hali, sindirim sorunlarına sebep olur. Suçlu gluten mi yoksa yüksek oranda işlenmiş ürünler mi? Haftaya glutensiz beslenmenin sağlığımıza etkilerine değinmeye devam edeceğim. Sağlıkla kalın.