SON DAKİKA
Hava Durumu
En son gelişmelerden anında haberdar olmak için 'İZİN VER' butonuna tıklayınız.

Gazellerin ayı; ekim (28.09.2021)

Yazının Giriş Tarihi: 28.09.2021 09:34

Yaz tatilinin bittiği, eylül ayını da tüketmekte olduğumuz günlerdeyiz. Birkaç gün sonra  ekim bile gelir.

Büyülü gerçekçiliğin en güzelliği, GabrielGarcíaMárquez’in kitaplarında da ekim ayı yerini alır. Onca 1972'de Neustadt Uluslararası Edebiyat Ödülü'nü ve 1982'de Nobel Edebiyat Ödülü'nü alan GabrielGarcíaMárquez’in satırlarının bir kısmı sanki ‘ekim’ ayında geçmiş gibidir.

‘Albaya Mektup Yok’ adlı eseri;

emekliye ayrılmış bir albay,

emekliye ayrılmış albayın eşi,

ve bir dövüş horozunun öyküsünü anlatıyordu…

Bir mektup postada gelmeyi bekliyor, bitmek bilmeyen, bittikçe artan fakirlik ise her yanı kaplıyordu.

Kitapta ‘Ekimde gömülmek korkunç olmalı’ cümlesi ise can alıyordu.

Ekimde ölmek de gömülmek de korkunç olmalı.

İranlı mutasavvıf, şair FerîdüddinAttâr ise ‘İlâhinâme’ kitabının başına ‘Eylül’ün hüznü geçti. Ekim’in bocalamaları da bitiyor. Kasım’da biter, sen vaktin oğlu olmaya bak’ sözlerini eklemiş.

Turgut Uyar’ın mısralarında ise ekim ayı ‘Eylül toparlandı gitti işte  / Ekim filanda gider bu gidişle’ sözleriyle yer bulmuş.,.

Gülten Akın olanca naifliği ile “Islak yollarda bir ekim sonu

İçlenir sebepsiz içlenir

Eski yağmurları düşünür müsün” sözleriyle taçlandırmış.

Edip Cansever ise, ‘İyi ya, Ekim'dir işte, Kasım'a ne kalmıştır şurada... Yani bir çay ocağının başında bir adam şekerlere çocukluğunu sevdirir... Mısraları ile göğe bakmış.

Ekimin ağırlığını, ekime günler kala işleyelim ki… Hazırlıklı da olalım.

Geliyor gelmek de olan. Ayların ekimi geliyor.

Nedir?

Nedir, ekime söylenen bunca sözün nedeni?

Yazın bitmesini eylül ayı ile yavaş yavaş anlamaya başlarız. Eylül, yavaş yavaş azalan sıcaklığı ile mevsimin hala normalidir. Ama ekim ayı bir sıcak bir soğuk ve her zaman yaprak dökümü.

Kışın, boran ve tipinin habercisi.

Türkçede tarlaların sürülüp ‘ekme’ işleminin gerçekleştiği zaman döngüsü olması nedeniyle bu ifadeyi almıştır. Anadolu'da bu ay için ‘Gazel ayı’ dendiği de sıklıkla karşılaşılan bir durumdur.

Gazel… Kuru yaprak…

Gazel kuru yaprak anlamına gelir. Mevsimler ve aylar sanki ölmek üzeredir.

Can çekişir.

Sonra kış gelir.

Kış bile ölü değildir. Kış, beyazdır. Toprak kaplanır, bambaşka bir örtü her yerde filizlenir.

Ama ekim, biraz daha buruktur.

Mevsim in değişeceğinin en görkemli kanıtıdır. Değişecektir de. Başka yolu yoktur.

Nasıl değişmesin ki…

Bu havalarda biraz daha içimizin buruk olması da bundandır.

Gündüzler kısalmış ve gecelerin ürkütücü zamanı artmıştır.

Romantizmi de bir kenara bırakacak olursak; her şey zorlanacaktır. Geçmişin insanları için kış zordur. Daha da zor. Tipiler ve boranlar evleri kaplar. Kışın soğuğu her belayı getire de bilir.

Günümüzde de ekime bakılan gözlerin gördüğü renk pek değişmemiş gibi gözüküyor.

Romantizmi kenarda bırakalım. Her coğrafya da kış ayları daha çetrefillidir. Doğalgaz faturaları, odun ve kömür.

Daha çok yükün habercisi, ekim ayı geliyor.

Farklı coğrafyalardan yazarlar ve şairler, farklı zamanlardan edebiyatçılar; ekimin burukluğunda birleşiyor… Ekime söylenen bunca sözün nedeni bunlar olabilir.

Ekim geliyor… Gidiyor yaz çiçekleri.