SON DAKİKA
Hava Durumu

Çavdar yürekli çocuklara… (17.08.2021)

Yazının Giriş Tarihi: 17.08.2021 09:43

Çavdar dediğimizde aklımıza ilk ne geliyor?

Çavdar, bir tahıl bitkisi…

Günlük hayatta en çok kullanıldığı alanlardan biri ise ekmek olabilir. Çavdar ekmekleri.

Çavdar Tarlasında Çocuklar romanı var birde… Salinger'in romanı.

Çavdar, milattan önce ilk kez 6 bin 500 yılında Asya’nın güneybatısında yetiştirildiği düşünülen tahıl bitkisidir. Soğuğa en dayanıklı tahıllar arasında yer almasının yanı sıra; yüksek yerleri, kumlu ve gevşek toprakları sever. Rusya ve İskandinav ülkeleri gibi kışları çok sert ve çetin geçen topraklarda dahi yetişen çavdar; sonbaharı ekilir ve ertesi yıl yaz başlarında hasat edilir. Buğday, arpa, mısır ve pirinç tarımına elverişli olmayan topraklarda, en verimsiz topraklarda bile iyi ürün verir. Diğer tahıllardan daha güçlüdür. Tahıllara büyük zarar veren külleme ve pas hastalıkları ile zararlı böceklerden ise pek fazla etkilenmez.

Besin değeri oldukça yüksek olan çavdarın besin dışında da kullanımı oldukça yaygındır. Dünyanın çeşitli yörelerinde çavdardan viski, cin, votka gibi alkollü içkiler ve kvas denen Rus birası yapılırken; ince uzun, esnek ve sağlam olan çavdar sapları da çatı kaplaması, şilte dolgusu, örme şapka, kâğıt ve mukavva yapımında kullanılır.

***

Bu kadar teknik bilgi yeterli diye düşünerek; çavdarın ruhuna geçiş yapıyorum.

Çavdar…

En dayanıklı tahıl. En sert topraklarda dahi, en çetin kışlarda dahi serpilip; toprağın üzerinde bereketin sembolü olan çavdar… Hastalıklara, böceklere karşı tahılların en dayanıklısı… Büyük bir kudret ve güç…

Gel gelelim kullanım şekillerinden birine.

Çavdar Sapı Panolara… Geçtiğimiz dönemlerde gördüğüm ama adını ve yapılışını bilmediğim bu sanat türü hakkında bilgiyi Hüseyin Ünal’dan aldım. 58. Uluslararası Troia Festivali nedeniyle Halk Bahçesi’nde açılan stantlardan birinde eşi ile oturuyordu.

Tabloların cesur duruşu, beni sohbet etmeye itti. Ve öğrendim ki bu tablolar çavdar sapından…

Bin yıllardır; toprağın gözenelerinde salınan çavdar; sert kış koşullarında bile dimdik. Cesur ve sağlam.

Siyah zemini sayesinde; cesareti ve dayanıklılığı daha çok göze çarpıyor. Sadece bir bitki de değil, bazen yemek bazen sanat.

Her haliyle cesur ve dayanıklı.

Aynı zamanda bir görüş, düşünce, fikir…

Çavdar saplarından pano yapma fikri azdan az çoktan çok gibi gelişmiş. Az olan; boya, çok olanlar ise saplar imiş.

Çavdarın bende bıraktığı his tam olarak bu.

Boya yok iken, çocuklar sanattan uzak iken; onların hem el becerilerini geliştirmek hem de düş dünyalarına bir pencere daha katmak için çavdar sapları hazır ve nazırmış.

Şimdi boyaların minik tüplerde olduğuna bakmayın sakın… Ve bin bir çeşit, bin bir fiyat olduğuna…

Evvelce de boya ateş pahası iken; çocukların uğraşı çavdar sapları imiş.

Tam da çavdara yakışır şekilde…

Çavdar; kendisine ihtiyaç olan her yere koşmuş.

Nasıl çavdar en sert kışlarda bile ekin veriyorsa; en büyük yoksullukta çocuklar eser verebilmiş.

Nasıl çavdar, hastalıklara karşı, böceklere karşı dimdik duruyorsa; çocuklarda çavdar sapları sayesinde; ellerindekiyle üretmeyi, sanat için mücadele edebilmiş.

Nasıl çavdarda bin bir çeşit besin var ise çavdar sapından panolar yapan çocuklarda da hayal gücü bin bir renk olabilmiş.

Nasıl çavdar, şapkadan kâğıda; mukavvadan besine kullanılabiliyorsa; çocuklarda bir şeyi yapmanın çeşitli yolları olduğunu, her yolunda farklı taşları olduğunu kavrayabilmiş.

Çavdar yürekli çocuklara…

Azdan az; çoktan çok olan masallardaki; az çocukların, çok olabilmesinin öyküsü; çavdar saplarıdır. Cismi, türü değişse de… Her şey için mücadele eden; dimdik duran çocuklar.

En son gelişmelerden anında haberdar olmak için 'İZİN VER' butonuna tıklayınız.