3 Aralık Engelliler Günü-Ve 31 Mart (13.12.2023)

3 Aralık Engelliler Gününün geride kalmasını takip eden haftalarda, engelliler konusu yine hızla gündemden düştü. Gerçi dürüst olmak gerekirse zaten kuru mesajlar dışında çok da gündeme gelmemişti hiçbir zaman. Ama bu sene özelinde bu durum daha da dikkat çekici. Çünkü yerel seçimler yaklaşıyor. Ben de bunun üzerine düşündüm ve şu soruyu sormak gereği hissettim; Türkiye nüfusunun çok ciddi bir kısmını oluşturmasına rağmen temsil hatta görünürlük bakımından engelliler neden hak ettiği değeri görmüyor? Temsil hakkı elde edemiyor. Yerel seçimler kapsamında düşünüldüğünde mevcut belediye başkan aday adaylarının herhangi birinin ağzından engellilere yönelik bir proje ya da vaat niye açıklanmadı? Gözden ırak olanın gönülden de ırak olma kuralı maalesef hala işliyor mu yoksa? Görme engelliler için sözde yol yapılarak görev tamam mı olmuş oluyor? Hep şikâyet hep şikâyet ne talep ediyorsun? dediğini duyar gibiyim anlatayım; Şubat 2021 tarihinde Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi akademisyenlerinden Yrd.Doç. Dr Melike Erdoğan kaleme aldığı “ENGELLİLERİN KENTLİLEŞMESİ:

 

ÇANAKKALE ÖRNEĞİ”

Adlı makalesinde Avrupa kentsel dönüşüm şartına ve bu kapsamda engelli hakları ile alakalı bölüme şu şekilde yer vermişti;

 

i.                    ‘’Kentler herkesin her mekâna erişebilirliğini sağlayabilecek şekilde Tasarlanmalıdır.

 

ii.                  Engelliler ve dezavantajlılara ilişkin politikalar hedef gruplar için aşırı korumacı değil, toplumla bütünleştirici olmalıdır.

 

iii.                Engellileri temsil eden dernekler kendi aralarında iş birliği ve dayanışma içerisinde hareket etmelidir.

 

iv.                Konut ve işyerleri engelli ve dezavantajlılara uyarlanabilir biçimde tasarlanmalıdır. Seyahat, iletişim ve kamu ulaşımı tüm insanlar için erişilebilir olmalıdır.’’

İşte engellilerin talepleri temel olarak bu şekilde özetlenebilir. Üstelik bu durum küresel ölçekte kabul görmüş olup uluslararası sözleşmelere konu olmuştur. Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı tarafından açıklanan Engelli İstatistik Bülteni 2023 Nisan ayı raporuna göre; Ulusal Engelli Veri Sistemine kayıtlı engelli sayısı 2.511.950 dir. Özellikle söz konusu kitlenin, birinci derece akrabalarını da hesaba katarak bakarsak engelli sorunlarının ne kadar geniş bir kitlenin sorunu olduğunu idrak etmemiz kolay olacaktır. Peki, bu noktaya geldikten sonra asıl soruyu soralım; Çanakkale ne kadar engelli dostu? Bu satırların yazarı ve bir engelli vatandaş olarak bu soruya benim vereceğim yanıt “fazla değil” olurdu.

Bu ifadenin somut örneklerle desteklenmesi gerekirse;

1. Türkiye’deki tüm engelli nüfus, engel durumları ne olursa olsun yılda bir kez tedavi raporlarını yenilemek durumunda kalırlar, eğer bu yenileme yapılmazsa devlet tedavi sürecine yaptığı desteği keser (söz konusu destek ayda sekiz seanslık ücretin devlet tarafından karşılanmasıdır.) Söz konusu raporlar Rehberlik Araştırma Merkezleri (RAM) tarafından Fizyoterapist denetiminde verilir. Konunun Çanakkale ile alakalı kısmına gelirsek; Çanakkale’deki RAM ‘ın, kendine ait sabit bir binası yoktur. Kurum çoğunlukla iki yıl üst üste aynı ikamet adresinde kalamamaktadır. Üstüne üstlük, kuruma tahsis edilen binalar “engelli dostu” olmaz çoğunlukla. Engelinin durumuna göre ya fizyoterapist alt kata inmek ya da bir engelli vatandaş merdiven çıkmak zorunda kalır. Bu durum söz konusu değerlendirmenin hakkıyla yapılmasını büyük oranda güçleştirir. Böylece yılda bir gerçekleştirilen bu bürokratik ritüel “Gereksiz vakit ve enerji kaybı “olmaktan öteye gidemez. Bu durumun düzeltilmesi sürecin doğru işlemesi için, RAM ‘ın kendine ait kalıcı ve engelli dostu bir binaya taşınması ciddi bir zarurettir.

2. Şehir planlaması

Bir kentte yaşamanın konforlu olması için bir numaralı gerek şart düzgün ulaşım imkanlarının varlığıdır.  Buradaki ulaşım sadece araçla ulaşım şeklinde algılanmamalıdır. Çanakkale’nin kaldırımları özellikle ara sokaklarda çok dar ve işlevsiz, bu durum bırakınız engelli vatandaşı yaşlı bir vatandaşın dahi ulaşımını  çok ciddi zorlaştırmaktadır. Çanakkale’nin kaldırımlarının yürüme yollarının yeniden planlanması daha geniş ve ferah hale getirilmesi lazımdır.

3. Kamu- Hizmet binaları

Bu başlıkta gerek kamuya ait gerekse de kamuya ait olmayan hizmet binalarına dair bazı önemli noktalara değinmek istiyorum. Öncelikli olarak şunu çok net şekilde ifade etmek istiyorum ki ister kamuya ait olsun ister özel olsun herhangi bir hizmet veren binada asansör olmaması 21. yüzyıl Türkiye’sinde kabul edilebilir bir durum olmaktan çıkmıştır. Bu durumun acilen denetlenmesi, görünürde asansör var olan ama randımanlı çalışmayan binalar hangi kişiye ya da kuruma ait olurlarsa olsunlar en hızlı şekilde bu eksikleri giderilmeli, gidermemeleri halinde cezai yaptırıma maruz kalmalıdırlar.

B) binaların iç yapısı ve zeminleri  

 Kuvvetle muhtemel göze hoş geldiği düşünüldüğü için tercih edilen ve özellikle silindikten sonra kayganlığı 2-3 misli artan  türlü sakatlıklara ve kazalara davetiye çıkarmaya hazır durumda (Ben de benzer bir zeminde iki defa düşüp dişini kırmış biri olarak yazıyorum bunları) olan cilalı taşlı zeminlerin tercih edilmemesi. Özetle bu hizmet binaları planlanırken estetiğin değil işlevselliğin ön planda tutulması bu noktada hayatidir. Bunlara ek olarak , kentimizde hizmet veren otel ve konuk evlerinin duş ve lavabo kısımlarının bir engellinin yardım almaksızın tek başına kullanmasına uygun şekilde yapılmasının sağlaması, yine çok hayati bir katkı olacaktır. Bu süreçte ortaya çıkacak maliyetle alakalı türlü destek ya da planlamalar gündeme gelebilecek olmakla birlikte bu yazının konusu değildir, ancak   maliyetin bu hizmete engel teşkil etmesi fikri zihinlerde yer etmemeli, kanaatindeyim!

 4.Temsil

Engelli nüfusun, görünürlük sorununun çözümü, temsil gücünün artması eleştirilerin ve taleplerinin doğrudan yetkili muhataplarına ulaşabilir olması çok kritik bir önem taşımaktadır. Bu aşamada, Çanakkale’deki engelli nüfusunun kesin olarak tespitinin ardından, Çanakkale’de bulunan her engel türünü temsil edebilecek bir “vekil”, ek olarak kamu- özel sektör ayrımı yapmaksızın, tecrübeli fizyoterapistler ve tabii ki sürecin kamu ayağını yürütmek adına kamu temsilcilerinden oluşan bir de engelliler konseyi kurulması, temsil sorununun çözümü yolunda etkili bir tedbirdir. Devamında konsey bünyesinde bir engelli ihbar hattı oluşturulması (sorun ve öneriler için.) Bu konseyin faaliyetlerinin Çanakkale Belediye ve Valiliği tarafından desteklenmesi, Çanakkale’nin bütçe ve imkanları kapsamında Çanakkale Belediyesi ile Valiliğinin, iş birliği ile  konseyin alacağı tavsiye kararlarının mümkün olduğu ölçüde uygulanması kentin ve kentlinin menfaatleri adına uygun olacaktır. Her türlü siyaset, rant vb. konulardan ayrı biçimde , sosyal yardımlaşma bilinci ve toplumsal iş birliği hassasiyeti ile çalışılırsa bu kentin çok daha yaşanılabilir bir yer olması adına çok büyük bir hizmet gerçekleştirilmiş olacaktır. Engelli bir bireyin yaşam kalitesinin artması demek; toplumun yaşam kalitesinin artması demektir. Yerel seçimlere dört ay kala hiçbir adayın ağzından siyasi parti ayırmaksızın engelli hakları ve talepleri doğrultusunda tek bir cümle ya da vaat çıkmamış olmasının bana verdiği üzüntü ile tüm aday adaylarına ve gelecekteki adaylara, bu basit ama inanın etkili talep ve tavsiye listesini bırakıyorken,  siyasi parti fark etmeksizin herhangi bir aday adayı burada bahsedilenlerden  birini kendisine referans alıp bir adım atarsa memnuniyet duyacağımı , açık yüreklilikle ve samimiyetle tüm okurlara iletiyorum.  Çanakkale’nin, gerçek anlamda huzurlu olduğu ve “barışın kenti “olma misyonunun mükemmelen gerçekleştiği günlerde buluşmak dileğiyle.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

# YAZARIN DİĞER YAZILARI

Yazar Fahrettin Acar - Mesaj Gönder


göndermek için kutuyu işaretleyin

Yorum yazarak Kaleninsesi Gazetesi Topluluk Kuralları’nı kabul etmiş bulunuyor ve yorumunuzla ilgili doğrudan veya dolaylı tüm sorumluluğu tek başınıza üstleniyorsunuz. Yazılan yorumlardan Kaleninsesi Gazetesi hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.

Haber ajansları tarafından servis edilen tüm haberler Kaleninsesi Gazetesi editörlerinin hiçbir editöryel müdahalesi olmadan, ajans kanallarından geldiği şekliyle yayınlanmaktadır. Sitemize ajanslar üzerinden aktarılan haberlerin hukuki muhatabı Kaleninsesi Gazetesi değil haberi geçen ajanstır.