Çanakkale'nin tarihî ve doğal mirası açısından büyük önem taşıyan Gelibolu Tarihi Alanı'nda, koruma çalışmalarını ilgilendiren yeni bir düzenleme yürürlüğe girdi. Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından hazırlanan yönetmelik değişikliği, 23 Ekim 2026 Cuma tarihli ve 33409 sayılı Resmî Gazete'de yayımlandı. Düzenlemeyle Çanakkale Savaşları Gelibolu Tarihi Alanı içerisinde bulunan doğal sit alanlarının tescil edilmesi, sınırlarının değiştirilmesi ve mevcut koruma durumlarının yeniden değerlendirilmesine ilişkin karar süreçleri yeniden belirlendi. Böylece doğal sit alanlarıyla ilgili işlemlerin hangi kurum tarafından yürütüleceği ve alınan kararların nasıl duyurulacağı açıklığa kavuşturuldu.
Doğal Sit Alanları Koruma Komisyonunda Değerlendirilecek
Yeni düzenleme kapsamında, 24 Ocak 2015 tarihli yönetmeliğin 10'uncu maddesinde değişikliğe gidildi. Maddenin birinci fıkrasında yer alan “Doğal sitlerin yeniden değerlendirilmesi hususu hariç olmak üzere” ifadesi yürürlükten kaldırıldı.
Aynı maddenin ikinci fıkrası da yeniden düzenlenerek Gelibolu Tarihi Alanı'ndaki doğal sit alanlarına yönelik tescil, sınır değişikliği ve yeniden değerlendirme işlemlerinin Gelibolu Tarihi Alanı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Komisyonu tarafından yürütülmesi kararlaştırıldı.
Söz konusu işlemler, 2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu'nun 7'nci maddesi hükümleri çerçevesinde gerçekleştirilecek. Komisyon, doğal sit alanlarına ilişkin başvuruları ve değerlendirmeleri ilgili mevzuat doğrultusunda karara bağlayacak.
Kararlar Resmî Gazete'de Yayımlanacak
Yönetmelik değişikliğiyle koruma komisyonunun alacağı kararların kamuoyuna duyurulmasına ilişkin usuller de belirlendi. Buna göre doğal sit alanlarının tescili, sınır değişiklikleri ve yeniden değerlendirilmesine ilişkin kararlar Resmî Gazete'de yayımlanacak.
Kararlar ayrıca Çanakkale Savaşları Gelibolu Tarihi Alan Başkanlığı ile Kültür ve Turizm Bakanlığının internet sitelerinde bir ay süreyle duyurulacak. Böylece alınan kararların kamuoyunun erişimine sunulması sağlanacak.
Tapu Müdürlüklerine Bildirilecek
Düzenlemenin dikkat çeken bir diğer ayrıntısı ise doğal sit alanlarıyla ilgili kararların tapu kayıtlarına bildirilmesi oldu. Komisyon tarafından alınan kararlar, taşınmazların kadastral bilgileriyle birlikte ilgili tapu müdürlüğüne gönderilecek.
Söz konusu bildirimler, kararların tapu kütüğünün beyanlar hanesine işlenmesi amacıyla gerçekleştirilecek. Böylece doğal sit alanlarına ilişkin alınan kararların taşınmaz kayıtlarına yansıtılması sağlanacak.
Düzenleme Yürürlüğe Girdi
23 Ekim 2026 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanan yönetmelik değişikliği, yayımlandığı gün yürürlüğe girdi. Yönetmelik hükümlerinin yürütülmesinden Kültür ve Turizm Bakanı sorumlu olacak.
Gelibolu Tarihi Alanı'nın doğal değerlerinin korunmasına ilişkin idari süreçleri kapsayan düzenleme, doğrudan herhangi bir doğal sit alanının sınırını değiştirmiyor veya yeni bir yapılaşma izni getirmiyor. Değişiklik, doğal sit alanlarının tescili, sınırlarının yeniden belirlenmesi ve koruma durumlarının değerlendirilmesinde uygulanacak yetki ve karar süreçlerini düzenliyor.
