Gözden Kaçmasın

Gelibolu Tarihi Su Altı Parkı'na yopun ilgi! 14 ayrı dalış noktası var

Kültür ve Turizm Bakanlığı Çanakkale Savaşları ve Gelibolu Tarihi Alan Başkanlığının girişimleriyle, Birinci Dünya Savaşı'ndan kalma gemi batıkları, 2021 tarihinde dalış turizmine kazandırılmıştır. Böylelikle tarihi gemi batıkları, su altındaki tarihi keşfetmek isteyenlerin gözde rotalarından biri haline geldi.

<p> <a href="https://www.kaleninsesi.com/haberleri/canakkale" class="tag-link" title="Tüm çanakkale haberleri" target="_blank">Çanakkale</a> denilince akla ilk gelen 1. Dünya Savaşı’nda Gelibolu yarımadasında karada yaşanan destansı mücadele olacaktır. Bununla birlikte 1. Dünya Savaşı’nın en önemli deniz olaylarından birisi Çanakkale de gerçekleşmiş olmasına rağmen çoğu kişi tarafından bilinmemektedir. Savaşın tüm şiddetinin yaşandığı anda donup kalan ve denizin farklı derinliklerinde bulunan sualtı kültür mirası niteliğindeki bu savaş anıtlarına çoğu kişi erişememektedir. </p>

<p>Gelibolu Tarihi Sualtı Parkı Projesi kapsamı ile su altındaki bu anıtları sadece dalış yapma imkânı olanların değil, deniz tabanında ne olduğunu herkesin anlaması için 3B haritalar ve savaş batıklarının deniz tabanında nasıl durduklarını anlatan 3B uygulamalar gerçekleştirmektedir. </p>

<p>Savaş batıkları hem tarihleri hem de <a href="https://www.kaleninsesi.com/haberleri/canakkale" class="tag-link" title="Tüm çanakkale haberleri" target="_blank">Çanakkale</a> Savaşı’ndaki son anı ile günümüze ulaşması, teknoloji ve insana dayanan hikayeleri nedeniyle, sadece batık dalışı deneyimi yaşatması dışında, dalış yapan herkesi 12 savaş batığı ve 2 doğal resif olmak üzere 14 ayrı dalış noktasında 106 yıl öncesine yani savaşın en şiddetli anına götürüyor.</p>

<p>Gelibolu Tarihi Sualtı Parkı, Tarihi Gelibolu Yarımadası'nda batan savaş gemilerinin bulunduğu;" SS MILO, Massena ve Saghalien Batıkları, Maria Delle Vittorie and Vincenzo Florio Batıkları, Tuzla Ağı, HMS Louis, Arıburnu Layter, H.M.S. Majestic Batığı, Helles Barçları, Lundy, Arıburnu Barç, Küçükkemikli Barçları, Mania Ağı, Bebek Kayalıkları, HMS TRIUMPH" olmak üzere 14 noktadan dalış imkanı sunuyor.</p>

<p><strong>SS MILO:</strong></p> <p>74 x 9 metre ölçülerindeki SS MILO gemisi, 1865 yılında buharlı bir yolcu gemisi olarak inşa edildi.</p> <p>1.Dünya Savaşı’nın başlangıcı ile birlikte İngiliz Donanma Bakanlığı’nın hizmetine giren <a href="https://www.kaleninsesi.com/haberleri/gemi" class="tag-link" title="Tüm gemi haberleri" target="_blank">gemi</a>, savaş sırasında; Arıburnu bölgesindeki Anzak Koyu’nda yer <a href="https://www.kaleninsesi.com/haberleri/alan" class="tag-link" title="Tüm alan haberleri" target="_blank">alan</a> birliklere malzeme nakliyatı için kullanılmıştır. Gemi çekilme sırasında batırılmıştır. 5 ile 7 metre derinlikte yer alan SS Milo gemisi büyük oranda tahrip olmakla birlikte formunu korumaktadır.</p>

<p><strong>Massena ve Saghalien Batıkları</strong></p> <p>1894-1898 yılları arasında inşa edilen <a href="https://www.kaleninsesi.com/haberleri/gemi" class="tag-link" title="Tüm gemi haberleri" target="_blank">gemi</a> ismini Fransız Devrimi’nin önemli mareşallerinden olan Andrea Massena’dan almıştır. Geminin görevi, <a href="https://www.kaleninsesi.com/haberleri/canakkale" class="tag-link" title="Tüm çanakkale haberleri" target="_blank">Çanakkale</a>’nin müttefikler tarafından boşaltılması sırasında gemilerin güvenli bir şekilde kıyıya yanaşmasını sağlamaktır. Bu amaçla, 9 Kasım 1915 tarihinde dalgakıran olarak kıyıya oturtulmuştur. Günümüzde 5-7 metre derinlikte yer <a href="https://www.kaleninsesi.com/haberleri/alan" class="tag-link" title="Tüm alan haberleri" target="_blank">alan</a> Massena üst yapısını kaybetmiş olmasına rağmen formunu hala korumaktadır.</p>

<p><strong>Saghalien</strong></p> <p>1879 yılında inşa edilen Saghalien, Senegal sınıfı bir Fransız yolcu gemisidir. <a href="https://www.kaleninsesi.com/haberleri/canakkale" class="tag-link" title="Tüm çanakkale haberleri" target="_blank">Çanakkale</a> Savaşı’nın öncesinde Fransız vatandaşlarını <a href="https://www.kaleninsesi.com/haberleri/istanbul" class="tag-link" title="Tüm istanbul haberleri" target="_blank">İstanbul</a>’dan çıkarma göreviyle, Ağustos 1914’te Çanakkale Boğazı’nı geçmiştir. Geminin son görevi 10 Aralık 1915’te Massena gemisi ile birlikte İngiliz ve Fransız askerlerinin güvenli bir şekilde tahliye edilmesi için dalgakıran olarak Ertuğrul koyunda karaya oturtulması olmuştur. 5-7 metre derinlikte yer <a href="https://www.kaleninsesi.com/haberleri/alan" class="tag-link" title="Tüm alan haberleri" target="_blank">alan</a> batık üst yapısını kaybetmiş ancak formunu hala korumaktadır.</p>

<p><strong>Maria Delle Vittorie and Vincenzo Florio Batıkları</strong></p> <p>İtalya ile Osmanlı İmparatorluğu arasında gerçekleşen Trablusgarp Savaşı’nda, İtalyan ordusunun Trablus’a taşınması görevini üstlenmiştir.</p> <p>1.Dünya Savaşı’nda İngiltere adına Gelibolu’da son görevine çıkmıştır.</p> <p>Alexander Stephen &amp; Sons Ltd. tarafından Govan’da üretilen 2817 groston ağırlığındaki bu <a href="https://www.kaleninsesi.com/haberleri/gemi" class="tag-link" title="Tüm gemi haberleri" target="_blank">gemi</a>, 1915’de Tekke Burnu’nda yüzer iskele olarak kullanılmak üzere batırılmıştır.</p>

<p>Diğer bir batık kalıntısı ise Maria Delle Vittorie (Zafer Getiren Azize Meryem Ana) yolcu gemisine aittir.</p> <p>Aynı adı taşıyan ve Roma’da bulunan kilisede 2. Viyana Savaşı’nda, Osmanlı ordusundan elde edilen ganimetler sergilenmektedir.</p> <p>Ertuğrul Koyu’ndakine benzer şekilde korunaklı <a href="https://www.kaleninsesi.com/haberleri/liman" class="tag-link" title="Tüm liman haberleri" target="_blank">liman</a> oluşturabilmek için batırıldığı düşünülen <a href="https://www.kaleninsesi.com/haberleri/gemi" class="tag-link" title="Tüm gemi haberleri" target="_blank">gemi</a> kalıntılarıdır.</p>

<p><strong>Tuzla Ağı</strong></p> <p>1885 yılında Barcley, Curle and Co. Clydeholm tarafından inşa edilen Tuzla Vapuru, <a href="https://www.kaleninsesi.com/haberleri/canakkale" class="tag-link" title="Tüm çanakkale haberleri" target="_blank">Çanakkale</a> Cephesi’ne yaralı, cephane ve erzak taşıyan yandan çarklı bir gemidir. Eski adı Worthing Belle olan vapur, 1913 yılında Şirket-i Hayriyeye tarafından yolcu taşımacılığında kullanılmak üzere satın alınmış ve ismi “Tuzla” olarak değiştirilmiştir. Vapur 65*5 metre ölçülerinde ve 193 ton ağırlığındadır.</p>

<p> <a href="https://www.kaleninsesi.com/haberleri/canakkale" class="tag-link" title="Tüm çanakkale haberleri" target="_blank">Çanakkale</a> Cephesi’ndeki muharebeler boyunca temel ikmal üssü olan Akbaş Limanı, Marmara’dan gelen gemileri karşılıyordu. Buraya demir atan gemilerdeki cephane ve erzaklar, limandan cepheye naklediliyordu. Cepheden gelen yaralılar, <a href="https://www.kaleninsesi.com/haberleri/istanbul" class="tag-link" title="Tüm istanbul haberleri" target="_blank">İstanbul</a>’da kurulan hastanelere de gemiler aracılığıyla bu iskeleden gönderilmekteydi. Tuzla Vapuru da Akbaş Limanı’ndan yükünü aldıktan <a href="https://www.kaleninsesi.com/haberleri/sonra" class="tag-link" title="Tüm sonra haberleri" target="_blank">sonra</a> 30 Ağustos günü torpillenerek batırılmıştır.</p>

<p><strong>HMS Louis</strong></p> <p>Suvla Koyu’nun kuzeyinde, 13 metre derinlikte bulunan batıktır. <a href="https://www.kaleninsesi.com/haberleri/canakkale" class="tag-link" title="Tüm çanakkale haberleri" target="_blank">Çanakkale</a> Savaşı sırasında, 30 Ekim 1915 tarihinde römorkörle çarpışarak hasar almış, sürüklenerek kuma oturmuş ve kurtarma çalışmaları sırasında parçalanarak kullanılamaz hale gelmiştir. 82 metre boyunda olan geminin 45 metrelik kısmı kumun üzerindedir kalan kısmı ise kumun altındadır. Batığın kum üzerinde kalan ve dalgıçlar için içerisindeki balık ve canlı çeşitliliği ile fotoğraf çekmek için önemli bir noktası olan 4 adet Yarrov tipi kazanı ise iyi durumdadır. </p>

<p><strong>Arıburnu Layter</strong></p> <p>Müttefikler 1915 Aralık ayında Arıburnu’ndan gerçekleşen çekilme sırasında; araç gereç, mühimmat, levazım malzemeleri <a href="https://www.kaleninsesi.com/haberleri/gibi" class="tag-link" title="Tüm gibi haberleri" target="_blank">gibi</a> yanlarında götüremeyecekleri şeyleri ya imha ettiler ya da batırdılar. Arıburnu’nda yer <a href="https://www.kaleninsesi.com/haberleri/alan" class="tag-link" title="Tüm alan haberleri" target="_blank">alan</a> layterin de çekilme esnasında batırıldığı düşünülmektedir.</p>

<p><strong>H.M.S. Majestic Batığı</strong></p> <p>HMS Majestic, <a href="https://www.kaleninsesi.com/haberleri/canakkale" class="tag-link" title="Tüm çanakkale haberleri" target="_blank" rel="noopener"> <a href="https://www.kaleninsesi.com/haberleri/canakkale" class="tag-link" title="Tüm çanakkale haberleri" target="_blank">Çanakkale</a></a> Deniz Savaşları sırasında diğer donanma gemilerine destek olmak için görevlendirilmişti. Ancak daha <a href="https://www.kaleninsesi.com/haberleri/sonra" class="tag-link" title="Tüm sonra haberleri" target="_blank" rel="noopener">sonra</a> bu savaşın denizden kazanılamayacağını anlayan İngiliz ve Fransız güçleri kara savaşına başladılar. HMS Majestic, 25 Nisan 1915’de başlayan çıkarma sonrasında, karadaki askerlere donanmanın onları terk etmediğini göstermek ve manevi destek olmak amacıyla Çanakkale’deki görevine <a href="https://www.kaleninsesi.com/haberleri/devam" class="tag-link" title="Tüm devam haberleri" target="_blank" rel="noopener">devam</a> etti.</p>

<p>27 Mayıs 1915 tarihinde sabah 06:30 civarında Alman denizaltısı U-21 tarafından torpillenerek batırıldı.</p> <p>HMS Majestic 18-23 metre derinlikte yer almaktadır <a href="https://www.kaleninsesi.com/haberleri/gemi" class="tag-link" title="Tüm gemi haberleri" target="_blank" rel="noopener"> <a href="https://www.kaleninsesi.com/haberleri/gemi" class="tag-link" title="Tüm gemi haberleri" target="_blank">gemi</a></a> toplarını kaybetmekle birlikte formunu büyük oranda korumaktadır.</p>

<p><strong>Helles Barçları</strong></p> <p>Tekke Koyu açıklarında 24 ve 25 metre derinlikte bulunan barçlardan küçük olanı 18,2 metre uzunluğundadır ve baş kısmında çapası ile zinciri görülebilmektedir. 23,5 metre uzunluğunda olan diğer barcın ise buhar kazanı hemen yanında, kum üzerinde görülebilmektedir.</p>

<p><strong>Lundy</strong></p> <p><a href="https://www.kaleninsesi.com/haberleri/canakkale" class="tag-link" title="Tüm çanakkale haberleri" target="_blank" rel="noopener"> <a href="https://www.kaleninsesi.com/haberleri/canakkale" class="tag-link" title="Tüm çanakkale haberleri" target="_blank">Çanakkale</a></a> Savaşı öncesinde sivil amaçlı olarak kullanılmasına rağmen savaşın patlak vermesiyle gemiye el konulmuş, Çanakkale’de mayın tarama görevine verilmiştir. 16 Ağustos 1915 tarihinde cephane yüklerken Türk topçusunun ateşinden kaçmak isteyen “Kalyan” adlı gemiye çarparak yara almış ve batmıştır. 27 metre derinlikte bulunan <a href="https://www.kaleninsesi.com/haberleri/gemi" class="tag-link" title="Tüm gemi haberleri" target="_blank" rel="noopener"> <a href="https://www.kaleninsesi.com/haberleri/gemi" class="tag-link" title="Tüm gemi haberleri" target="_blank">gemi</a></a>, batmasına neden olan kıç kısmındaki hasar dışında bütüncüllüğünü korumaktadır.</p>

<p><strong>Arıburnu Barç</strong></p> <p>17,5 metre boyunda 6,5 metre genişliğinde olan batığın batış tarihi ve sebebi belli değildir. 28,5 metre derinlikte yer almaktadır. Ahşap bölümleri çürümüş metal bölümleri kendisini korumuştur.</p>

<p><strong>Küçükkemikli Barçları</strong></p> <p>17,5 metre boyunda 6 metre genişliğinde olan barcın batış tarihi ve sebebi belli değildir.</p> <p>30 metre derinliğinde yer <a href="https://www.kaleninsesi.com/haberleri/alan" class="tag-link" title="Tüm alan haberleri" target="_blank">alan</a> batığın ahşap bölümleri çürümüş metal bölümleri kendisini korumuştur.  Çıkarma sırasında nakliye gemilerinde bulunan askerlerin sığ noktalarda kıyıya ulaşımını sağlamak üzere barç adı verilen gövdesi çelikten imal edilmiş güvertesi ahşap deniz araçları kullanıldı. </p>

<p><strong>Mania Ağı</strong></p> <p> Mania Ağları, Haliç Tershanesi’nde denizaltıların boğazlardan geçişini engellemek üzere üretilmiştir.</p> <p>4 X 4 olarak tasarlanan ağların her bir parçası karedir. 60 m uzunluğa 30 m derinliğe <a href="https://www.kaleninsesi.com/haberleri/sahip" class="tag-link" title="Tüm sahip haberleri" target="_blank">sahip</a> Mania Ağları; Akbaş Koyu ile Nara Burnu arasında ve Bigalı Kalesi ile Nara Burnu arasında konumlandırılmıştır.</p> <p>26 Haziran - 27 Temmuz tarihleri arasında kurulan toplam 25 ağ, şamandıralar arasında yaklaşık 1500 metre uzunluğunda bir alana yayılmıştır. Akbaş Koyu’nda tespit edilen 60 metrelik ağlardan biri Mania Ağları’na örnek olarak, 106 yıl <a href="https://www.kaleninsesi.com/haberleri/sonra" class="tag-link" title="Tüm sonra haberleri" target="_blank">sonra</a> hâlâ dalgıçların keşfini beklemektedir.</p>

<p><strong>Bebek Kayalıkları</strong></p> <p></p> <p>Bebek Kayalıkları, Halley kuyruklu yıldızının tarihte ilk olarak göründüğü yer olarak kayda geçmiştir.</p> <p>Çok sayıda dalış noktasını içerisinde barındıran Bebek Kayalıkları, akıntı dalışı deneyimi yaşamak isteyen dalıcılara yüzlerce rengi ve canlı türünü bir arada sunmaktadır.</p> <p>İlk 20 metre ekseninde, sarı ve yumuşak mercanların yoğun bir popülasyon oluşturdukları gözlemlenmektedir. Hemen hemen bütün kaya çatlaklarında görebileceğiniz kırmızı ve sarı renkli karabaş balıkları ve uzun antenleriyle kendilerini düşmanlarından korumaya çalışan böcekler burada göreceğiniz diğer fauna türleridir</p>

<p><strong>HMS TRIUMPH</strong></p> <p>İngiliz donanmasına ait Swiftsure sınıfı bir savaş gemisidir. </p> <p>Ocak 1915’te ise <a href="https://www.kaleninsesi.com/haberleri/canakkale" class="tag-link" title="Tüm çanakkale haberleri" target="_blank" rel="noopener"> <a href="https://www.kaleninsesi.com/haberleri/canakkale" class="tag-link" title="Tüm çanakkale haberleri" target="_blank">Çanakkale</a></a> operasyonunda görev almak üzere boğaz önlerine gelmiştir. 25 Mayıs 1915’te Kaba Tepe’yi bombaladığı sırada Alman denizaltısı U-21 tarafından bir buçuk saatte, içerisindeki 73 kişiyle beraber torpillenerek batırılmıştır. </p> <p></p> <p>Kaynak: Çanakkale Savaşları ve Gelibolu Tarihi <a href="https://www.kaleninsesi.com/haberleri/alan" class="tag-link" title="Tüm alan haberleri" target="_blank">Alan</a> Başkanlığı</p> <p>Derleyen: Kaleninsesi.com</p> <p> </p> <p> </p> <p> </p>