CHP PM Üyesi ve Çanakkale Milletvekili Özgür Ceylan, nüfusun 83 milyon olduğu 2020 yılında Türkiye’nin çiğ süt üretiminin 23,5 milyon ton olduğunu ifade ederken, nüfusun 88 milyona yaklaştığı 2024 yılında üretimin 22,5 milyon tona gerilediğini belirterek, “Süt üreticilerinin karşı karşıya olduğu ekonomik ve yapısal sorunların detaylı bir şekilde incelemesi, çözüm yollarının belirlemesi ve süt üretiminin sürdürülebilirliğini sağlamak için gerekli stratejilerin oluşturulması amacıyla Meclis Araştırması açılması gerekiyor” dedi.
CHP Çanakkale Milletvekili Özgür Ceylan ve 24 arkadaşının imzası ile Meclis Başkanlığına verilen önergede Türkiye’de süt üretiminin krizin eşiğinde olduğu belirtilerek süt üretimindeki sorunların araştırılması amacıyla komisyon kurulması istendi. Özgür Ceylan, kırsal kalkınmanın ve ulusal gıda güvenliğinin temel taşlarından biri olduğunu belirtirken, “Ancak, son yıllarda süt üreticilerinin karşı karşıya kaldığı ekonomik zorluklar, bu stratejik sektörün sürdürülebilirliğini tehdit etmektedir” dedi.
Süt yeminin maliyetindeki hızlı artışın, Ulusal Süt Konseyi tarafından belirlenen tavsiye fiyatlarının birçok bölgede uygulanamamasının ve süt-yem paritesinin üreticiler aleyhine bozulmasının sektörün başlıca yapısal sorunları arasında yer aldığını belirten Özgür Ceylan, “50 kilogramlık süt yeminin fiyatının 700 -720 lira bandına ulaştığı günümüzde, üreticilerin yem maliyetlerini karşılaması neredeyse imkansız hale gelmiştir. Süt üreticilerinin toplam girdilerinin %70’ini yem oluşturmaktadır. Bu gerçeklik, yem fiyatlarındaki sürekli artışın sektörde yarattığı baskıyı ortaya koymaktadır” dedi.
“1 kilo süt ile en az 1,5 kilo yem alınmalı”
Ulusal Süt Konseyi’nin belirlediği tavsiye fiyatının, çiğ süt-yem paritesinin sağlanabilmesi açısından büyük önem taşıdığını belirten Özgür Ceylan, artan girdi maliyetleri karşısında üreticilerin bir kilogram süt karşılığında en azından 1,5 kilogram yem alabilmesini sağlayacak bir piyasa fiyatının oluşması gerektiğini ifade etti. Üreticiler birçok yerde tavsiye edilen 17 lira 15 kuruşluk fiyat üzerinden süt satamadığını ifade eden Özgür Ceylan, “Piyasada 13-14 lira bantlarında süt satışı yapılmaktadır. Dolayısıyla 1,3 parite dahi yakalanamamakta ve üretici zararına satış yapmak zorunda kalmaktadır. 15.4 liranın altında kesilen müstahsil makbuzlarıyla üretici devlet desteği de alamamakta. İki türlü cezalandırılmaktadır” dedi. 2025 yılı Ocak ayından bu yana uygulanan tavsiye fiyatın, hızla artan yem ve diğer girdilerdeki maliyet artışı karşısında anlamsızlaştığını ifade eden Özgür Ceylan, “Bu ekonomik dengesizlik, küçük ve orta ölçekli işletmelerin üretimden çekilmesine yol açmakta; kırsalda göçü hızlandırmakta ve hayvancılık sektörünü çökme noktasına getirmektedir. Türkiye’nin çiğ süt üretimi 2020 yılında 23 milyon 503 bin 790 ton iken, 2024 yılında bu miktar 22 milyon 487 bin 757 tona gerilemiştir” dedi. Özgür Ceylan aynı dönemde Türkiye nüfusunun 83 milyon 614 binden 87 milyon 950 bine yükseldiğinin kaydedildiğini belirtirek nüfus artışının da göz önüne alındığında, kişi başına düşen süt miktarının önemli ölçüde azaldığını ifade ederken, “Bu tablo, kişi başına düşen süt miktarında ciddi bir azalmaya da işaret etmekte; sektördeki gerilemeyi gözler önüne sermektedir. Bu durum, yalnızca üreticilerimizi değil, süt sanayicisini, tüketiciyi ve ülke ekonomisini doğrudan etkilemektedir. Üretici sattığı sütle yem alamıyorsa hayvancılığı sürdüremez. Çiftçi üretemezse sorunlar çığ gibi büyür ve tüm kesimler olumsuz etkilenir. Yem üreten sanayiciyi dışa bağımlılıktan kurtaracak, yem bitkileri üretimini artıracak önlemler alınmalıdır” diye konuştu.
“Acil adımlar atmalıyız”
CHP Çanakkale Milletvekili Özgür Ceylan, süt üreticilerinin yaşadığı sorunların çözümü için acil ve etkili adımlar atılmasının bir zorunluluk olduğunu belirttiği önergede, “Öncelikle, Ulusal Süt Konseyi’nin tavsiye fiyatları, yem ve diğer girdi maliyetlerindeki artışlar dikkate alınarak yeniden belirlenmelidir. Yem için sübvansiyon uygulanması üreticilerin üzerindeki maliyet baskısını azaltacak kritik bir önlem olacaktır. Ayrıca, küçük ölçekli işletmelere yönelik özel teşvikler sağlanmalı ve bu işletmelerin sektörde varlığını sürdürebilmesi için finansal destek paketleri hayata geçirilmelidir. Üretici birlikleri desteklenmelidir” şeklindeki önergelerini de sıraladı.
“Ezine Peyniri ne olacak, düşündünüz mü?”
Çanakkale’nin Türkiye’nin süt ve süt ürünleri üretimine sağladığı katkı ve Ezine peyniri gibi coğrafi işaretli ürünleriyle hem ülke hem de bölge ekonomisine katma değer sağladığının altını çizen Özgür Ceylan, “Biga, Ezine, Bayramiç, Yenice ve Çan ilçelerinde faaliyet gösteren süt üreticileri bugün büyük bir ekonomik darboğaz içindedir. Ezine peyniri ne olacak” diye sorarken, süt üreticilerinin karşı karşıya olduğu ekonomik ve yapısal sorunların detaylı bir şekilde incelemesi, çözüm yollarının belirlemesi ve süt üretiminin sürdürülebilirliğini sağlamak için gerekli stratejilerin oluşturulması amacıyla Meclis Araştırma Komisyonu kurulmasını istedi.
Kaynak: Haber Merkezi