Gelecekte tüm dünyayı etkisi altına alacak olan kuraklık ve su sıkıntısı için tarımda alternatif yollar arayan bilim insanları çalışmalarını tüm hızıyla sürdürüyor. Sivas Bilim ve Teknoloji Üniversitesi Tarım Bilimleri ve Teknoloji Fakültesi Dekanı ve Rektör Yardımcısı Prof. Dr. Tolga Karaköy ve ekibinin uzun süredir sürdürdüğü ıslah çalışmaları olumlu sonuç verdi.
Verim potansiyeli yüksek, kuraklık ve hastalıklara dirençli olarak geliştirmeyi başardıkları 4 buğday ve 2 soya çeşidi 2023 yılının son bahar aylarında tescile sunulması planlanıyor. Tescil edildikten sonra çiftçilerle buluşturulacak olan buğday ve soya çeşitlerinin üretimi yapılarak ülkemiz ve dünya tarımına büyük katkı sağlayacak.
“Gıda güvenliği ve su sıkıntısı çok önemli bir konu”
Rektör Yardımcısı Prof. Dr. Karaköy, gelecekte yaşanılabilecek kuraklığa karşı dayanıklı bitkilerin ıslah çalışmalarını yürüttüklerini belirterek, “Yaptığımız ıslah çalışmaları çerçevesinde geliştirmeyi düşündüğümüz çeşitlerle alakalı olarak öncelikle bu laboratuvarda DNA düzeyinde bir çalışma yapıyoruz.
Son dönemlerde kuraklık çok önemli bir hale geldi çevre ile alakalı değişiklerle beraber kuraklığı çok önemser hale gelip gelecek konjonktürünü çizmemiz gerekiyor. Bu noktada bizde kuraklığa dayanıklı yeni buğday çeşitleri, şeker pancarı, patates ve alternatif ürünlerin ıslah çalışmalarını sıklıkla yerine getirmeye çalışıyoruz.
Bu noktada bunlardan en önemli kısmı kuraklığa dayanıklı olabilmeleri. Çünkü su kısıtlı bir ortamda yaşıyoruz ve gelecekte de bilim insanlarımızın ön görüleri gerçekten su konusunda ciddi sıkıntıların yaşanacağı hatta gelecekte savaşlarında bu noktadan çıkabileceği söz konusu. Gıda güvenliği ve su sıkıntısı çok önemli bir konu. Bizde bu konuyu dikkate alarak bölgemiz açısından önem içeren kuraklığa dayanıklı bitki türlerini, gen kaynaklarını belirleyerek ıslah çalışmalarını sürdürmekteyiz” dedi.
“Elde ettiğimiz birçok genotip var”
Prof. Dr. Karaköy, yaptıkları çalışmalar neticesinde elde ettikleri bir çok genotip olduğunu belirterek, “Arazi çalışmalarımızla bu gen kaynaklarını hemen belirledikten sonra yaptığımız ıslah çalışmaları neticesinde çeşit adaylarımızda gerçekten bu gen kaynakları aktarıldı mı aktarılmadı mı onu görme fırsatı elde ediyoruz.
Lisansüstü öğrencilerimiz ve araştırma görevlisi arkadaşlarımız yoğun bir şekilde bu çalışmalar içerisinde yer alıyoruz. Yaptığımız melezlemeler neticesinde elde ettiğimiz birçok sayıda genotip var. Bunlar birer çeşit adayı. Bu çeşit adayları erken dönemde bu laboratuvarda dünyada ne yapılıyorsa bizde aynısını yaparak çalışmalarımıza yön veriyoruz” şeklinde konuştu.
“4 buğday ve 2 soya çeşidini tescile sunacağız”
Prof. Dr. Karaköy, yürüttükleri ıslah çalışmaları neticesinde verim açısından yüksek ve kuraklığa dayanıklı buğday ve soya çeşitlerini tescile sunacaklarını ifade ederek, “Biz 2018 yılında kurulan ve 2019 yılında yapılanmaya başlayan bir üniversiteyiz. 2023 yılının son baharında 4 tane buğday çeşidimizi tescile sunarak patentini alacağız.
Kısmetse Sivas’ta bir ilk olacak ve Sivas Bilim ve Teknoloji Üniversitesi Tarım Bilimleri ve Teknoloji Fakültesi tarafından geliştirilmiş buğday çeşitlerimizi tescil ettirerek çiftçilerimizi tohumla buluşturacağız. Bunun dışında patates ve şeker pancarına alternatif yazlık ve sulanabilen bir ürün yetiştirilmesi gerekiyor.
Bunun içinde soya ıslah çalışmalarımız devam ediyor. Yürüttüğümüz çalışmalar neticesinde bu bölgede de soya yetiştiriciliğinin en önemli alanlar kıyı kesimleri fakat daha erken yetişen soya çeşitlerinin burada da çok verimli yetişebildiğini son 2-3 yılda yaptığımız çalışmalar gösteriyor. Soya bitkisinden de 2 tane çeşit adayını tescile sunacağız” diye konuştu.
“Çiftçilerin ceplerine daha fazla para girmesini hedefliyoruz”
Prof. Dr. Karaköy, tohumların çiftçilere dağıtılmasının ardından verim ve kalitesinin yüksek olacağı için daha fazla kazandıracağını söyleyerek, “Bizim en çok dikkat çeken buğday çeşit adaylarımızın bir defa yöremizde yetiştirilen buğdaylar çeşitlerinden verim potansiyeli ve kalite olarak çok daha üstün düzeydeler.
Özellikle pas hastalıklarına dayanaklık bakımından da çok iyi durumdalar. Bundan dolayı çiftçilerimize çok daha verimli ve ürün olarak ceplerine daha fazla para girebilmesini sağlamak amacıyla çalışmalarımızı yoğun bir şekilde devam ediyoruz. Çeşitlerimiz diğer çeşitlerden daha üstün olduğunu söyleyebiliriz” ifadelerini kullandı.